Thứ Sáu, 24/05/2024 21:13 CH

Một số quy định về giải quyết vụ án dân sự theo thủ tục rút gọn tại cấp sơ thẩm

Theo quy định tại Điều 203 Bộ luật tố tụng dân sự (BLTTDS): Thời hạn chuẩn bị xét xử sơ thẩm các loại vụ án, trừ các vụ án được xét xử theo thủ tục rút gọn hoặc vụ án có yếu tố nước ngoài, được quy định như sau:

a) Đối với các vụ án quy định tại Điều 26 (những tranh chấp về dân sự) và Điều 28 (những tranh chấp về hôn nhân và gia đình) của Bộ luật này thì thời hạn là 04 tháng, kể từ ngày thụ lý vụ án;
b) Đối với các vụ án quy định tại Điều 30 (những yêu cầu về kinh doanh, thương mại) và Điều 32 (những tranh chấp về lao động) của Bộ luật này thì thời hạn là 02 tháng, kể từ ngày thụ lý vụ án.
Đối với vụ án có tính chất phức tạp hoặc do sự kiện bất khả kháng, trở ngại khách quan thì Chánh án Tòa án có thể quyết định gia hạn thời hạn chuẩn bị xét xử nhưng không quá 02 tháng đối với vụ án thuộc trường hợp quy định tại điểm a khoản này và không quá 01 tháng đối với vụ án thuộc trường hợp quy định tại điểm b khoản này.
Trong thời hạn chuẩn bị xét xử, tùy từng trường hợp, Thẩm phán ra một trong các quyết định sau đây: Công nhận sự thỏa thuận của các đương sự; Tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự; Đình chỉ giải quyết vụ án dân sự; Đưa vụ án ra xét xử.
Trong thời hạn 01 tháng, kể từ ngày có quyết định đưa vụ án ra xét xử, Tòa án phải mở phiên tòa; trường hợp có lý do chính đáng thì thời hạn này là 02 tháng.
Như vậy, thời hạn giải quyết một vụ án theo thủ tục sơ thẩm được pháp luật quy định là không quá 08 tháng (đối với tranh chấp về dân sự; hôn nhân và gia đình), 05 tháng (đối với yêu cầu về kinh doanh, thương mại; tranh chấp về lao động)…
Tuy nhiên, để giải quyết những vụ án dân sự có đủ điều kiện theo quy định của BLTTDS với trình tự đơn giản so với thủ tục giải quyết các vụ án dân sự thông thường nhằm giải quyết vụ án nhanh chóng nhưng vẫn bảo đảm đúng pháp luật, BLTTDS quy định thủ tục đặc biệt, đó là thủ tục rút gọn.
Theo đó, Tòa án giải quyết vụ án theo thủ tục rút gọn khi có đủ các điều kiện sau đây:
a) Vụ án có tình tiết đơn giản, quan hệ pháp luật rõ ràng, đương sự đã thừa nhận nghĩa vụ; tài liệu, chứng cứ đầy đủ, bảo đảm đủ căn cứ để giải quyết vụ án và Tòa án không phải thu thập tài liệu, chứng cứ;
b) Các đương sự đều có địa chỉ nơi cư trú, trụ sở rõ ràng;
c) Không có đương sự cư trú ở nước ngoài, tài sản tranh chấp ở nước ngoài, trừ trường hợp đương sự ở nước ngoài và đương sự ở Việt Nam có thỏa thuận đề nghị Tòa án giải quyết theo thủ tục rút gọn hoặc các đương sự đã xuất trình được chứng cứ về quyền sở hữu hợp pháp tài sản và có thỏa thuận thống nhất về việc xử lý tài sản.
Đối với vụ án lao động đã được thụ lý, giải quyết theo thủ tục rút gọn mà người sử dụng lao động có quốc tịch nước ngoài hoặc người đại diện theo pháp luật của họ đã rời khỏi địa chỉ nơi cư trú, nơi có trụ sở mà không thông báo cho đương sự khác, Tòa án thì bị coi là trường hợp cố tình giấu địa chỉ. Tòa án vẫn giải quyết vụ án đó theo thủ tục rút gọn quy định tại Phần này.
Trong giai đoạn chuẩn bị xét xử vụ án theo thủ tục rút gọn, nếu xuất hiện tình tiết mới sau đây làm cho vụ án không còn đủ điều kiện để giải quyết theo thủ tục rút gọn thì Tòa án ra quyết định chuyển vụ án sang giải quyết theo thủ tục thông thường:
a) Phát sinh tình tiết mới mà các đương sự không thống nhất do đó cần phải xác minh, thu thập thêm tài liệu, chứng cứ hoặc cần phải tiến hành giám định;
b) Cần phải định giá, thẩm định giá tài sản tranh chấp mà các đương sự không thống nhất về giá;
c) Cần phải áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời;
d) Phát sinh người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan;
đ) Phát sinh yêu cầu phản tố hoặc yêu cầu độc lập;
e) Phát sinh đương sự cư trú ở nước ngoài, tài sản tranh chấp ở nước ngoài, yêu cầu xác minh, thu thập chứng cứ ở nước ngoài mà cần phải thực hiện ủy thác tư pháp, trừ trường hợp quy định tại điểm c khoản 1 Điều này.
Trường hợp chuyển vụ án sang giải quyết theo thủ tục thông thường thì thời hạn chuẩn bị xét xử vụ án được tính lại kể từ ngày ra quyết định chuyển vụ án sang giải quyết theo thủ tục thông thường.
Về thời hạn giải quyết vụ án theo thủ tục rút gọn, BLTTDS quy định: Trong thời hạn không quá 01 tháng, kể từ ngày thụ lý vụ án theo quy định tại khoản 3 và khoản 4 Điều 195 của Bộ luật này, Thẩm phán được phân công giải quyết vụ án phải ra quyết định đưa vụ án ra xét xử theo thủ tục rút gọn và mở phiên tòa xét xử trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày ra quyết định.
Như vậy, thời hạn giải quyết vụ án theo thủ tục rút gọn tối đa là 40 ngày, ngắn hơn rất nhiều so với thủ tục thông thường.
Khác với thủ tục thông thường, BLTTDS đã quy định về khiếu nại, kiến nghị và giải quyết khiếu nại, kiến nghị về quyết định đưa vụ án ra xét xử theo thủ tục rút gọn. Theo đó: Trong thời hạn 03 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được quyết định đưa vụ án ra xét xử theo thủ tục rút gọn, đương sự có quyền khiếu nại, Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kiến nghị với Chánh án Tòa án đã ra quyết định. Trong thời hạn 03 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được khiếu nại, kiến nghị về quyết định đưa vụ án ra xét xử theo thủ tục rút gọn, Chánh án Tòa án phải ra một trong các quyết định sau đây: Giữ nguyên quyết định đưa vụ án ra xét xử theo thủ tục rút gọn; Hủy quyết định đưa vụ án ra xét xử theo thủ tục rút gọn và chuyển vụ án sang giải quyết theo thủ tục thông thường. Quyết định giải quyết khiếu nại, kiến nghị của Chánh án Tòa án là quyết định cuối cùng và phải được gửi ngay cho đương sự, Viện kiểm sát cùng cấp.
Về thủ tục tại phiên tòa, BLTTDS quy định:
Các đương sự, Kiểm sát viên Viện kiểm sát cùng cấp phải có mặt tại phiên tòa xét xử theo thủ tục rút gọn. Trường hợp Kiểm sát viên vắng mặt thì Hội đồng xét xử vẫn tiến hành xét xử. Đương sự có quyền đề nghị Tòa án xét xử vắng mặt.
Trường hợp bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đã được triệu tập hợp lệ mà vắng mặt không có lý do chính đáng thì Thẩm phán vẫn tiến hành phiên tòa.
Sau khi khai mạc phiên tòa, Thẩm phán tiến hành hòa giải, trừ trường hợp không được hòa giải theo quy định tại Điều 206 hoặc không tiến hành hòa giải được theo quy định tại Điều 207 của Bộ luật này. Trường hợp các đương sự thỏa thuận được với nhau về vấn đề phải giải quyết trong vụ án thì Thẩm phán ra quyết định công nhận sự thỏa thuận của các đương sự theo quy định tại Điều 212 của Bộ luật này. Trường hợp các đương sự không thỏa thuận được với nhau về vấn đề phải giải quyết trong vụ án thì Thẩm phán tiến hành xét xử.
Việc trình bày, tranh luận, đối đáp, đề xuất quan điểm về việc giải quyết vụ án được thực hiện theo quy định tại Mục 3 Chương XIV của Bộ luật này.
Trường hợp tại phiên tòa mà phát sinh tình tiết mới quy định tại khoản 3 Điều 317 của Bộ luật này làm cho vụ án không còn đủ điều kiện để giải quyết theo thủ tục rút gọn thì Thẩm phán xem xét, ra quyết định chuyển vụ án sang giải quyết theo thủ tục thông thường. Trong trường hợp này, thời hạn chuẩn bị xét xử vụ án được tính theo quy định tại khoản 4 Điều 317 của Bộ luật này.
Bản án, quyết định sơ thẩm của Tòa án theo thủ tục rút gọn có thể bị kháng cáo, kháng nghị theo thủ tục phúc thẩm để yêu cầu Tòa án cấp phúc thẩm giải quyết lại theo thủ tục phúc thẩm rút gọn; có thể bị kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm, tái thẩm theo quy định của Bộ luật này.
Kế hoạch về công tác trọng tâm năm 2024 của Viện trưởng VKSND tỉnh Phú Yên nêu rõ: VKSND hai cấp tỉnh và huyện xác định công tác kiểm sát việc giải quyết vụ án hành chính, vụ việc dân sự, kinh doanh thương mại, lao động là nhiệm vụ trọng tâm đột phá trong năm 2024. Do đó, VKSND hai cấp, nhất là cấp huyện cần phối hợp chặt chẽ với Tòa án cùng cấp chọn, giải quyết các vụ án dân sự theo thủ tục rút gọn theo đúng quy định của BLTTDS; xem đây là một trong những giải pháp thực hiện nhiệm vụ trọng tâm đột phá trong năm 2024.

Thu Anh - Phan Công

CÁC TIN KHÁC

Tin mới nhất

Thứ 2, 20/5/2024:

07h30:

- Chào cờ và nghe các câu chuyện về tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.

08h15:

- Họp giao ban Lãnh đạo Viện.

14h00:

- Đ/c Viện trưởng, đ/c Liên - PVT nghe Phòng 9 báo cáo công tác.

 

Thứ 3, 21/5/2024: 

08h00:

- Đ/c Thanh - PVT nghe Phòng 1 báo cáo án.

- Đ/c Liên - PVT nghe Phòng 9 báo cáo án.

- Đ/c Thảo - PVT và Phòng 8 công bố kết luận trực tiếp kiểm sát tại Chi cục THADS thành phố Tuy Hòa.

09h00:

- Đ/c Viện trưởng và Trưởng phòng 15 làm việc với cấp ủy Đồng Xuân.

14h00:

- Đ/c Viện trưởng và Trưởng phòng 15 làm việc với cấp ủy Tuy An.

 

Thứ 4, 22/5/2024: 

08h00:

- Đ/c Thanh - PVT nghe Phòng 1 báo cáo án.

- Đ/c Liên - PVT nghe Phòng 9 báo cáo án.

- Đ/c Thảo - PVT và Phòng 8 trực tiếp kiểm sát nhà tạm giữ Công an huyện Sơn Hòa và kiểm tra hướng dẫn nghiệp vụ đối với VKSND huyện Sơn Hòa.

10h00:

- Đ/c Viện trưởng và Văn phòng tham gia báo cáo quyết toán năm 2023 tại TP Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng (03 ngày).

14h00:

- Đ/c Thanh - PVT và Đoàn thanh tra công bố Kết luận thanh tra tại VKSND huyện Tuy An.

 

Thứ 5, 23/5/2024:  

08h00:

- Đ/c Thanh - PVT nghe Phòng 1 báo cáo án.

- Đ/c Liên - PVT nghe Phòng 9 báo cáo án.

- Đ/c Thảo - PVT nghe Phòng 7 báo cáo án.

14h00:

- Đ/c Thanh - PVT dự họp tại Tỉnh ủy.

- Đ/c Thảo - PVT nghe Phòng 8 báo cáo công tác.

15h30:

- Đ/c Thanh - PVT và Phòng 9 dự Hội nghị chuyên đề “Từ thực tiễn công tác kiểm sát việc giải quyết các vụ án HS, vụ việc DS, KD, TM liên quan đến hoạt động tín dụng tại khu vực Miền Trung - Tây Nguyên năm 2023-2024, kiến nghị những biện pháp phòng vừa vi phạm, tội phạm” tại Đà Nẵng (02 ngày).

 

Thứ 6, 24/5/2024:

08h00:

- Đ/c Liên - PVT nghe Phòng 15 báo cáo về việc chuẩn bị công tác sơ tuyển.

- Đ/c Thảo - PVT cùng Phòng 8 trực tiếp kiểm sát nhà tạm giữ Công an huyện Phú Hòa và cùng Phòng 8, Phòng 9 kiểm tra hướng dẫn nghiệp vụ công tác kiểm sát việc TG, TG và THAHS; kiểm tra việc giải quyết án huỷ, án TĐC, án quá hạn tồn đọng, kéo dài… tại VKSND huyện Phú Hòa.

14h00:

- Đ/c Viện trưởng và Đoàn kiểm tra kiểm tra việc thực hiện QCDC cơ sở; công tác phòng chống tham nhũng, tiêu cực và kiểm tra việc thực hiện Kết luận thanh tra tại VKSND huyện Phú Hòa.

- Đ/c Thảo - PVT và Phòng 8 tham gia xét giảm án tại Tòa án nhân dân tỉnh.

 

Thứ 7, 25/5/2024: 

Phân công trực nghiệp vụ

 

Chủ nhật, 26/5/2024:

Phân công trực nghiệp vụ